Pompa ciepła gruntowa czy powietrzna – dom pod Słupskiem

Pompa ciepła gruntowa czy powietrzna – obie działają na tej samej zasadzie. Pompa ciepła działa podobnie jak lodówka, tylko w odwrotną stronę. Odbiera ciepło z otoczenia, które ma niską temperaturę, i oddaje je do instalacji w domu w wyższej temperaturze. Potrzebuje do tego prądu, ale znacznie mniej, niż wynosi ilość dostarczanego ciepła. Poniżej wyjaśniamy działanie pompy, odnosząc je do warunków w Słupsku.

Cztery elementy obiegu

1. Parownik. Czynnik chłodniczy odparowuje w nim i odbiera ciepło z powietrza albo z gruntu.
2. Sprężarka. Podnosi ciśnienie, a razem z nim temperaturę czynnika. To ona zużywa prąd.
3. Skraplacz. Czynnik oddaje w nim ciepło wodzie w instalacji grzewczej.
4. Zawór rozprężny. Obniża ciśnienie i obieg się zamyka.

Czynnik w pompach podlega przepisom o gazach fluorowanych. Od nich zależą m.in. obowiązkowe kontrole szczelności [S17][S18].

COP, SCOP i nadmorska zima

COP to stosunek oddanego ciepła do zużytego prądu w danej chwili. SCOP to średnia z całego sezonu. Im mniejsza różnica między temperaturą źródła a temperaturą wody w instalacji, tym wyższy współczynnik.

W Słupsku średnia dobowa stycznia wynosi −0,7°C, a średnie minimum −2,5°C [L11][L12]. Pompa powietrzna pracuje tu więc przez większość zimy w temperaturach, w których osiąga dobrą sprawność. Wyjątkiem są mroźne epizody, kiedy sprawność spada. Miejskie założenia do planu zaopatrzenia w ciepło przypominają, że w skrajnych warunkach COP pompy powietrznej może spaść nawet do 1, zależnie od modelu [L6]. W Słupsku takie warunki zdarzają się rzadko, ale przy doborze trzeba je uwzględnić.

Miejskie założenia przypominają też, że pompa zasilana prądem musi mieć COP co najmniej 2,5, żeby jej energia była liczona jako odnawialna [L6]. W łagodnym klimacie Słupska ten próg osiąga się łatwiej niż w głębi kraju. Zależy to jednak od temperatury wody w instalacji.

Temperatura projektowa. Moc pompy dobiera się dla temperatury projektowej z normy. Strefa I to −16°C i orientacyjnie obejmuje pas nadmorski [L12]. Projektant potwierdza strefę z mapy w normie [L12].

Pompa ciepła gruntowa czy powietrzna nad morzem?

Przy pompie gruntowej w mieście projekt robót geologicznych zatwierdza prezydent miasta, bo Słupsk jest miastem na prawach powiatu [L1][L16]. W gminach powiatu słupskiego robi to starostwo [L9][S23]. Gruntowa ma sens, gdy działka pozwala na wiercenie, a dom ma duże zapotrzebowanie na ciepło. Jeden z inwestorów spod Słupska z dużą działką pytał właśnie o wybór miejsca na wymiennik [L13].

Długość odwiertu wynika z mocy: przyjmuje się ok. 50 W z metra, więc dla 8 kW potrzeba ok. 125 m [S14]. Przy stawce kb.pl dla Słupska 133 zł/mb bez sondy i 206 zł/mb z sondą [S16] sam odwiert to więc kilkanaście do ponad 25 tys. zł. Pełne zestawienie jest w cenniku.

Hałas jednostki zewnętrznej

Na terenach zabudowy jednorodzinnej dopuszczalny poziom hałasu z instalacji to 50 dB w dzień i 40 dB w nocy [S20]. Przy gęstej zabudowie warto więc porównać moc akustyczną modeli i odległość od okien sąsiada. Według Muratora 1 kWh ciepła z pompy o COP 3,5 kosztuje ok. 0,17–0,22 zł [S12].

Podłogówka czy grzejniki

Im niższa temperatura zasilania, tym lepsza sprawność pompy. Podłogówka pracuje na wyraźnie chłodniejszej wodzie niż stare grzejniki żeliwne. Wymóg klasy A++ w Czystym Powietrzu dotyczy pracy przy 55°C [S4], czyli warunków typowych dla instalacji grzejnikowej. W słupskich zapytaniach częsty jest układ mieszany, z podłogówką na parterze i grzejnikami wyżej [L13]. Wtedy instalator dobiera krzywą grzewczą pod najsłabszy obieg.

Chłodzenie latem

Wiele pomp może pracować odwrotnie i chłodzić dom. Miejskie założenia wskazują, że zapotrzebowanie na chłód w mieście będzie rosło. Pompę ciepła opisują jako tańsze i korzystniejsze dla środowiska rozwiązanie niż klasyczna klimatyzacja [L6]. Chłodzenie podłogówką wymaga jednak kontroli punktu rosy.

Co dalej

Ceny i koszt prądu podajemy w cenniku, a szczegóły pompy powietrznej na stronie powietrze-woda. Jak sprawdzić wykonawcę, opisujemy w poradniku o instalatorze.

Opis domu do wyceny wyślesz przez formularz.

Gminy, z których przyjmujemy zapytania, wymieniamy w obszarze działania.

Na czym opieramy ten tekst (22.10.2026)

• [L1] Słupsk (Wikipedia)
• [L6] BIP Miasta Słupska – Założenia do planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe (uchwała XVII/212/25 z 25.06.2025, PDF)
• [L9] Starostwo Powiatowe w Słupsku – Wymiana kotłów pozaklasowych
• [L11] Strefyklimatyczne.pl – Klimat Słupska (NASA POWER 2001–2020)
• [L12] Strefyklimatyczne.pl – Strefy klimatyczne Polski
• [L13] Oferteo – Pompy ciepła Słupsk
• [L16] Ustawa o samorządzie powiatowym (ISAP)
• [S1] Na co (Czyste Powietrze (NFOŚiGW))
• [S4] Załącznik nr 2 do Programu Priorytetowego „Czyste Powietrze”: Koszty kwalifikowane i maks.
• [S12] Muratordom: Ile naprawdę kosztuje ogrzewanie
• [S14] OZE-Poradnik – Pompa ciepła gruntowa
• [S16] Kb.pl: Cennik odwiertów geotermalnych 2026
• [S17] Air conditioning (Komisja Europejska (DG CLIMA))
• [S18] Ministerstwo Klimatu i Środowiska – Informacja dla operatorów urządzeń
• [S20] eli.gov.pl – Rozporządzenie Ministra Środowiska
• [S23] Krajowy Punkt Kontaktowy ds. OZE: Gruntowa pompa ciepła
• [S24] prostowprawo.pl – Prawo budowlane art. 29